Systematische aanpak verbetert zorg voor diabetespatiënten

Een systematische en multidisciplinaire aanpak voor patiënten met diabetes blijkt succesvol. Patiënten uit het Diabetes Zorgsysteem West-Friesland toonden een duidelijke verbetering in hun bloeddruk, cholesterol en glucosespiegels in de periode 1998 - 2005. Actieve deelname van patiënten aan hun eigen zorgproces lijkt minder effect te hebben. Toch pleit VUmc-onderzoeker Laura Welschen voor verdere stimulering van patient empowerment.

Patiënten met type 2 diabetes hebben vaak te maken met verschillende zorgverleners, zoals een huisarts, internist en diëtist. Deze zorgverlening is niet altijd goed op elkaar afgestemd. Een systematische en multidisciplinaire aanpak van de zorg - het zogenoemde 'disease management' - kan dit verbeteren.

In West-Friesland bestaat een Diabetes Zorgsysteem dat werkt op basis van disease management. Elk jaar ontvangen patiënten een uitnodiging voor een lichamelijk onderzoek en voor een bezoek aan een diëtist en een diabetesverpleegkundige. Zo nodig verwijzen zij de patiënten door naar een specialist. Huisartsen krijgen toegang tot de centraal opgeslagen patiëntgegevens. Onderzoeker Laura Welschen bekeek de gegevens van 1998 tot 2005 uit de database van het Diabetes Zorgsysteem West-Friesland en concludeerde dat deze manier van werken succesvol is: de bloeddruk, cholesterol en glucosespiegels van de patiënten verbeterden blijvend in die periode.

Power to the patient
Het Diabetes Zorgsysteem heeft ook als doel om 'patient empowerment' te stimuleren. Dit houdt in dat de patiënt een centrale rol speelt in de behandeling en actief deelneemt aan het zorgproces. Welschen ontwikkelde een project waarbij patiënten zelf doelen moesten stellen om een ongezonde leefstijl aan te passen. De deelnemers gingen inderdaad meer bewegen, maar op de lange termijn verbeterden gewicht, cholesterol, bloeddruk en glucosespiegels niet. Het zelf laten meten van bloedglucose door patiënten lijkt hun glucosespiegels wél te verbeteren, zo blijkt uit ander onderzoek. Daarom pleit Welschen voor een verdere stimulering van patient empowerment. Zij is inmiddels bezig met de ontwikkeling van een project waarbij patiënten via internet zelf hun glucosewaarden moeten invullen. De patiënt krijgt dan advies over de beste instelling van de insulinedosering.

Diabetes is een ernstige chronische ziekte, gekenmerkt door te hoge glucosespiegels in het bloed. Verreweg de meeste patiënten hebben diabetes type 2, vooral ouderen en mensen met overgewicht. In Nederland hebben ongeveer een half miljoen mensen diabetes. Met 65.000 nieuwe gevallen per jaar is diabetes de snelst in omvang toenemende chronische aandoening.